گندم از جمله مهمترين محصولات زراعي جهان و ايران به شمار مي‌رود. عوامل اقليمي عمده‌اي از جمله حرارت، نور، رطوبت، خاك و غيره در توليد گندم موثر مي‌باشند. حداقل درجه حرارت براي جوانه‌زدن گندم 4 درجه سانتي‌گراد مي‌باشد. درجه حرارت مناسب براي جوانه‌زدن 10 درجه سانتي‌گراد مي‌باشد. گياهچه گندم پس از سبز شدن تا 5- درجه سانتي‌گراد و حداكثر 20- درجه سانتي‌گراد را تحمل مي‌كند. آنچه مسلم است همه ارقام گندم به شوري، در زمان گياهچه‌اي نسبت به زمان جوانه‌زني حساسيت بيشتري دارند. همچنين تنش شوري در زمان تمايز سنبله نمو سنبلچه‌ها را تسريع و به طرز چشمگيري تعداد سنبلچه‌ها را در گندم كاهش مي‌دهد. اما آنچه عملكرد را به شدت متأثر مي‌سازد كاهش تعداد سنبله‌هاي بارور در گندم در اثر تنش شوري منطقه ريشه مي‌باشد. بطور كلي در غلات بيشترين اثر مضر نمك در حين رشد رويشي و ابتداي مرحله زايشي، متوقف كردن تشكيل پنجه‌ها مي‌باشد. نتايج تحقيقات نشان مي‌دهد كه تنوع وسيعي بين لاين‌ها و ارقام گندم از نظر تحمل به شوري وجود دارد و به نظر مي‌رسد نه تنها بين لاين‌ها از لحاظ تحمل به شوري تفاوت وجود دارد بلكه ممكن است در مراحل مختلف رشد نيز تفاوت‌هايي وجود داشته باشد.

مواد و روش‌ها: در اين آزمايش ميزان عملكرد تعداد 241 ژنوتيپ گندم نان در آزمايش مزرعه‌اي به صورت طرح آگمنتد و در شرايط آبياري با آب شور و شيرين در مزرعه تحقيقاتي شوري صدوق مقايسه گرديد. مدت اجراي طرح يكسال و نيم بوده. (متوسط بارندگي و درجه حرارت فصل كاشت، آزمايش خاك براي تعيين ميزان عناصر موجود در خاك، اضافه نمودن ميزان عناصر موردنياز گياه براساس آزمون خاك در سه زمان كاشت، پنجه‌دهي و غلاف‌دهي و تسطيح زمين در نظر گرفته شده). جهت مقايسه ارقام و لاين‌ها از شاهدهاي كوير، روشن و لاين‌ اميدبخش استفاده شد. آبيـاري در شرايط شور بــا آب ds.m^-114 و در شرايط غير شور با آب ds.m^-12 هر دو هفته يك بار انجام شد. جهت سبز شدن يكنواخت لاين‌ها در هر دو شرايط آبياري اول با 70 ميلي‌متر آب غيرشور و همچنين جهت استقرار اوليه لاين‌ها نيز آبياري دوم به فاصله 10 روز پس از آبياري اول به ميزان 50 ميلي‌متر آب غيرشور استفاده گرديد. پايداري عملكرد براساس شاخص حساسيت به تنش (SSI) فيشر و شاخص تحمل به تنش (STI) محاسبه گرديد.

نتيجه آزمايش نشان داد كه هم در شرايط شور و هم در شرايط شيرين تنوع وسيعي بين لاين‌ها و ارقام از نظر عملكرد دانه، عملكرد  كاه، وزن صددانه و شاخص برداشت وجود داشت. دامنه تغييرات عملكرد دانه در شرايط شور بين 800-100 گرم در متر مربع بوده ولي اغلب لاين‌ها در شرايط شور، عملكردي بين 400-300  و در شرايط شيرين، عملكردي بين 500-400 گرم در متر مربع توليد نمودند. در شرايط شور 20% لاين‌ها و ارقام عملكردي بيشتر از 500 گرم دانه در متر مربع توليد نمودند. در نهايت تعداد 88 لاين و رقم كه عملكرد بالايي توليد نمودند و پايداري عملكرد خوبي در شرايط شور و شيرين داشتند انتخاب گرديد.